ऐन्द्रं पदं प्राप्य परं प्रमोदं धन्यात्मतामात्मनि मन्यमानः।
दृक्शुद्धि-मुख्यानि जिनेन्द्र-लक्ष्म्या महाम्यहं षोडश-कारणानि॥
[ ॐ ह्रीं दर्शनविशुद्धयादिषोडशकारणानि अत्रावतरत अवतरत
संवौषट्।
ॐ ह्रीं दर्शनविशुद्धयादिषोडशकारणानि अत्र तिष्ठत तिष्ठत
ठः ठः।
ॐ ह्रीं दर्शनविशुद्धयादिषोडशकारणानि अत्र मम सन्निहिता
भवत भवत वषट्। ]
सुवर्ण-भृङ्गार-विनिर्गताभिः पानीय-धाराभिरिभाभिरुच्चैः।
दृक्शुद्धि-मुख्यानि जिनेन्द्र-लक्ष्म्या महाम्यहं षोडशकारणानि॥
[ ॐ ह्रीं दर्शनविशुद्धि-विनयसम्पन्नता-शीलव्रतेष्वनतिचारा-
भीक्ष्णज्ञानोपयोग-संवेग-शक्तितस्त्याग-तपः-साधुसमाधि-वैयावृत्त्य-
करणार्हद्भक्ति-आचार्यभक्ति-बहुश्रुतभक्ति-प्रवचनभक्ति-आवश्यका-
परिहाणि-मार्गप्रभावना-प्रवचनवत्सलत्वेतितीर्थकरत्वकारणेभ्यो जन्म-
जरामृत्युविनाशनाय जलं निर्वपामीति स्वाहा। ]
श्रीखण्ड-पिण्डोज्ज्वल-चन्दनेन कर्पूर-पूरैः सुरभीकृतेन।
दृक्शुद्धि-मुख्यानि जिनेन्द्र-लक्ष्म्या महाम्यहं षोडश-कारणानि॥
[ ॐ ह्रीं षोडशकारणेभ्यः संसारतापविनाशनाय चन्दनं
निर्वपामीति स्वाहा। ]
स्थूलैरखण्डेरमलेः सुगन्धैः शाल्यक्षतैः सर्व-जगन्नमस्यैः।
दृक्शुद्धि-मुख्यानि जिनेन्द्र-लक्ष्म्या महाम्यहं षोडश-कारणानि॥
[ ॐ ह्रीं षोडशकारणेभ्योऽक्षयपदप्राप्तये अक्षतं निर्वपामीति स्वाहा ]
गुञ्जद्विरेफैः शतपत्र-जाती-सत्केतकी-चम्पक-मुख्य-पुष्पैः।
दृक्शुद्धि-मुख्यानि जिनेन्द्र-लक्ष्म्या महाम्यहं षोडश-कारणानि॥
[ ॐ ह्रीं षोडशकारणेभ्यः कामबाणविध्वंसनाय पुष्पं निर्वपा-
मीति स्वाहा। ]
नवीन-पक्वान्न-विशेषसारैर्नानाप्रकारैश्चरुभिर्वरिष्ठैः।
दृक्शुद्धि-मुख्यानि जिनेन्द्र-लक्ष्म्या महाम्यहं षोडश-कारणानि॥
[ ॐ ह्रीं षोडशकारणेभ्यः क्षुधारोगविनाशनाय नैवेद्यं
निर्वपामीति स्वाहा। ]
तेजोमयोल्लास-शिखैः प्रदीपैर्दीप-प्रभैर्ध्वस्त-तमो-वितानैः।
दृक्शुद्धि-मुख्यानि जिनेन्द्र-लक्ष्म्या महाम्यहं षोडश-कारणानि॥
[ ॐ ह्रीं षोडशकारणेभ्यो मोहान्धकारविनाशनाय दीपं
निर्वपामीति स्वाहा। ]
कर्पूर-कृष्णागुरु-चूर्णधूपैर्बहुताशाहुत-दिव्य-गन्धैः।
दृक्शुद्धि-मुख्यानि जिनेन्द्र-लक्ष्म्या महाम्यहं षोडश-कारणानि॥
[ ॐ ह्रीं षोडशकारणेभ्यो दुष्टाष्टकर्मदहनाय धूपं निर्वपामीति
स्वाहा। ]
सन्नालिकेराक्रमुकाम्र-बीजपूरादिभिः सारफलै रसालैः।
दृक्शुद्धि-मुख्यानि जिनेन्द्र-लक्ष्म्या महाम्यहं षोडश-कारणानि॥
[ ॐ ह्रीं षोडशकारणेभ्यो मोक्षफलप्राप्तये फलं निर्वपामीति
स्वाहा। ]
पानीय-चन्दनरसाक्षत-पुष्प-भोज्य-
सद्दीप-धूप-फल-कल्पितमर्घपात्रम्।
आर्हन्त्य-हेत्वमल-षोडश-कारणानां
पूजा-विधौ विमल-मङ्गलमातनोतु॥
[ ॐ ह्रीं षोडशकारणेभ्योऽनर्घ्यपदप्राप्तये अर्घं निर्वपामीति
स्वाहा। ]
(प्रत्येकार्घम्)
यदा यदोपवासाः स्युराकर्ण्यन्ते तदा तदा।
मोक्ष-सौख्यस्य कर्त्तृणि कारणान्यपि षोडश॥
[ यन्त्रोपरि पुष्पाञ्जलि क्षिपामि ]
असत्य-सहिता हिंसा मिथ्यात्वं च न दृश्यते।
अष्टाङ्गं यत्र संयुक्तं दर्शनं तद्विशुद्धये॥१॥
[ ॐ ह्रीं दर्शनविशुद्धयेऽर्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
दर्शन-ज्ञान-चारित्र-तपसां यत्र गौरवम्।
मनो-वाक्-काय-संशुद्ध्या सा ख्याता विनय-स्थितिः॥२॥
[ ॐ ह्रीं विनयसंपन्नतायै अर्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
अनेक-शील-सम्पूर्णं व्रत-पञ्चक-संयुतम्।
पञ्चविंशति-क्रिया यत्र तच्छीलव्रतमुच्यते॥३॥
[ ॐ ह्रीं निरतिचारशीलव्रतायार्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
काले पाठः स्तवो ध्यानं शास्त्रे चिन्ता गुरौ नतिः।
यत्रोपदेशना लोके शास्त्र-ज्ञानोपयोगता॥४॥
[ ॐ ह्रीं अभीक्ष्णज्ञानोपयोगायार्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
पुत्र-मित्र-कलत्रेभ्यः संसार-विषयार्थतः।
विरक्तिर्जायते यत्र स संवेगो बुधैः स्मृतः॥५॥
[ ॐ ह्रीं संवेगायार्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
जघन्य-मध्यमोत्कृष्ट-पात्रेभ्यो दीयते भृशम्।
शक्त्या चतुर्विधं दानं सा ख्याता दान-संस्थितिः॥६॥
[ ॐ ह्रीं शक्तितस्त्यागायार्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
तपो द्वादश-भेदं हि क्रियते मोक्ष-लिप्सया।
शक्तितो भक्तितो यत्र भवेत्सा तपसः स्थितिः॥७॥
[ ॐ ह्रीं शक्तितस्तपसे अर्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
(आर्या)
मरणोपसर्ग-रोगादिष्ववियोगादनिष्टसंयोगात्।
न भयं यत्र प्रविशति साधु-समाधिः स विज्ञेयः॥८॥
[ ॐ ह्रीं साधुसमाधयेऽर्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
(अनुष्टुप्)
कुष्ठोदर-व्यथा-शूलैर्वात-पित्त-शिरोर्तिभिः।
कास-श्वास-जरा-रोगैः पीडिता ये मुनीश्वराः॥९॥
तेषां भैषज्यमाहारं शुश्रूषा पथ्यमादरात्।
यत्रैतानि प्रवर्त्तन्ते वैयावृत्त्यं तदुच्यते॥१०॥
[ ॐ ह्रीं वैयावृत्त्यकरणायार्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
मनसा कर्मणा वाचा जिन-नामाक्षरद्वयम्।
सदैव स्मर्यते यत्र सार्हद्भक्तिः प्रकीर्त्तिता॥११॥
[ ॐ ह्रीं अर्हद्भक्तयेऽर्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
निर्ग्रन्थ-भुक्तितो भुक्तिस्तस्य द्वारावलोकनम्।
तद्भोज्यालाभतो वस्तु-रसत्यागोपवासता॥१२॥
तत्पाद-वन्दना पूजा प्रणामो विनयो नतिः।
एतानि यत्र जायन्ते गुरु-भक्तिर्मता च सा॥१३॥
[ ॐ ह्रीं आचार्यभक्तयेऽर्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
भव-स्मृतिरनेकान्त-लोकालोक-प्रकाशिका।
प्रोक्ता यत्रार्हता वाणी वर्ण्यते सा बहुश्रुतिः॥१४॥
[ ॐ ह्रीं बहुश्रुतभक्तयेऽर्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
षड्-द्रव्य-पञ्च-कायत्वं सप्त-तत्त्वं नवार्थता।
कर्म-प्रकृति-विच्छेदो यत्र प्रोक्तः स आगमः॥१५॥
[ ॐ ह्रीं प्रवचनभक्तयेऽर्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
प्रतिक्रमस्तनूत्सर्गः समता वन्दना स्तुतिः।
स्वाध्यायः पठ्यते यत्र तदावश्यकमुच्यते॥१६॥
[ ॐ ह्रीं आवश्यकापरिहाणयेऽर्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
जिन-स्नानं श्रुताख्यानं गीत-वाद्यं च नर्त्तनम्।
यत्र प्रवर्त्तते पूजा सा सन्मार्गप्रभावना॥१७॥
[ ॐ ह्रीं सन्मार्गप्रभावनायै अर्घं निर्वपामीति स्वाहा ]
चारित्र-गुण-युक्तानां मुनीनां शील-धारिणाम्।
गौरवं क्रियते यत्र तद्वात्सल्यं च कथ्यते॥१८॥
[ ॐ ह्रीं प्रवचनवत्सलत्वायार्घं निर्वपामीति स्वाहा। ]
(जयमाला)
भव भवहिं निवारण सोलह कारण पयडमि गुण-गण-सायरहं।
पणविवि तित्थंकर असुह-भयंकर केवलणाण-दिवायरहं॥१॥
(पद्धरि छन्द)
दिढ धरहु परम दंसण-विसुद्धि।
मण-वयण-काय-विरइय-तिसुद्धि।
मा छंडहु विणऊ चउ-पयार
जो मुत्ति-वरांगण-हियहिं हार॥२॥
अणुदिणु परिपालउ सील-भेउ, जो हत्ति हरइ संसार-हेउ।
गाणोपजोग जो काल गमइ, तसु तणिय कित्तिभुवणयहिं भमइ॥३॥
संवेउ चाउ जे अणुसरंति, वेएण भवण्णउ ते तरंति।
जे चउविह-दाण सुपत्त देय, ते भोगभूमि-सुह सत्य लेय॥
जे तव तवंति बारह-पयार, ते सग्ग-सुरहँ दह-विहव-सार।
जे साहु-समाधि धरंति थक्कु, सो हवइ ण कालमुहं भुक्कु॥
जो जाणइ वेयावच्चकरण, सो होइ सव्व-दोसाण हरण।
जो चिंतइ मणि अरिहंत देव, तसु विसय हणंतइ कवण खेव॥
पवयण-सरिस जे गुरु णमंति, चउगइ-संसार ण ते भमंति।
बहु-सुयहँ भत्ति जे णर करंति। अप्पउ रयण-त्तय ते धरंति॥
जो छह आवासइ चित्त देइ, सो सिद्ध पंच सहरत्थ लेइ।
जे मग्ग-पहावण आयरंति, ते अहमिंदत्तणु संभवंति॥
जे पवयण-कज्ज-समत्थ हंति, तहँ कम्म जिणिंदह खवण भंति।
जे वच्छलरूच्छ-क्कारण वहंति, ते तित्थयरत्तउ पुह लहंति॥
(घत्ता)
जे सोलह-कारण कम्म-विदारण जे धरंति वय-सील-धरा।
ते दिवि अमरेसुर पामि सारेसुर सिद्धवरंगण-हियहि हरा॥
[ ॐ ह्रीं दर्शनविशुद्धयादिषोडशकारणेभ्योऽनर्घ्यपदप्राप्तये अर्घ्यं
निर्वपामीति स्वाहा। ]
एताः षोडश-भावना यतिवराः कुर्वन्ति ये निर्मला-
स्ते वै तीर्थकरस्य नाम पदवीमायुर्लभन्ते कुलम्।
वित्तं काञ्चन-पर्वतेषु विधिना स्नानाच्चनं देवतां
राज्यं सौख्यमनेकधा वर-तपो मोक्षं च सौख्यास्पदम्॥
[ इत्याशीर्वादः। ]
स्रोत: ज्ञानपीठ पूजाञ्जलि (भारतीय ज्ञानपीठ), पृष्ठ १३४ (ज्ञानपीठ पूजाञ्जलि (भारतीय ज्ञानपीठ) | Gyanpith Pujanjali)